Miejska Biblioteka Publiczna we Włodawie - Zapraszamy na Biblioteczne Spotkania Regionalne

Miejska Biblioteka Publiczna we Włodawie
zaprasza na

BIBLIOTECZNE SPOTKANIA REGIONALNE

NADBUŻAŃSKIE ŚWIĘTOWANIE

11 grudnia 2025 r. (czwartek), godz. 16.00
Galeria Na Parterze
Miejska Biblioteka Publiczna we Włodawie
22-200 Włodawa, ul. Przechodnia 13

W programie:

PYŁYPÓWKA
Widowisko o adwentowych zwyczajach w wykonaniu Zespołu Obrzędowego z Gminnego Ośrodka Kultury i Sportu w Hannie.

NA DWORZE HRABINY ROZALII
O świątecznych obyczajach, kulinariach i codzienności dawnego dworu opowie Teresa Kubik, prezes Stowarzyszenia Dziedzictwo Kulinarne Hrabiny Rozalii Pociej we Włodawie.

BOŻE NARODZENIE W POEZJI I MUZYCE
W wykonaniu Grupy Poetyckiej „Nadbużańska Fraza”, oprawa muzyczna Andrzej Sobolewski (Stowarzyszenie Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie).

KOLĘDY I PASTORAŁKI
W wykonaniu Zespołu Śpiewaczego „Kresowianki” (Stowarzyszenie Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie).

Organizator:
Miejska Biblioteka Publiczna we Włodawie

Współorganizatorzy:
Gmina Miejska Włodawa,
oraz Zarząd Powiatu we Włodawie, który wsparł finansowo wydarzenie.

Partnerzy organizacyjni:
Gminny Ośrodek Kultury i Sportu w Hannie,
Stowarzyszenie Dziedzictwo Kulinarne Hrabiny Rozalii Pociej we Włodawie,
Stowarzyszenie Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie.

Wizualizacja graficzna wydarzenia Jacek Żurawski, Edyta Pietrzak.

Zespół Obrzędowy z Gminnego Ośrodka Kultury i Sportu w Hannie

Zespół Obrzędowy działa przy GOKiS w Hannie od 2023 r. pod kierunkiem Moniki Chudzik. Prezentuje tradycje nadbużańskiego Polesia. W jego skład wchodzi kilka pokoleń aktorów. Na swoim koncie ma sukcesy w przeglądach na szczeblu powiatowym jak i ogólnopolskim. W 2024 r. wystąpił na 49. Międzywojewódzkim Sejmiku Wiejskich Zespołów Teatralnych w Tarnogrodzie, zdobywając nagrodę Marszałka Województwa Lubelskiego.
W 2025 r. na III Powiatowym Przeglądzie Zespołów Artystycznych w Hańsku zdobył: I MIEJSCE za widowisko obrzędowe "PYŁYPÓWKA"; I MIEJSCE dla zespołu ZYZULA za wykonanie pieśni i przyśpiewek weselnych oraz WYRÓŻNIENIE za weselny wypiek PYROŻKI Z SYREM.

Informacja i fot. ze zbiorów Gminnego Ośrodka Kultury i Sportu w Hannie

Teresa Maria Kubik – prezes Stowarzyszenia Dziedzictwo Kulinarne Hrabiny Rozalii Pociej we Włodawie oraz koordynator grupy poetyckiej „Nadbużańska Fraza” ze Stowarzyszenia Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie.

Karierę zawodową rozpoczęła w Urzędzie Pocztowym w Urszulinie, a po przeprowadzce pracowała w Urzędzie Pocztowym we Włodawie. Następnie podjęła pracę w Nadleśnictwie Włodawa, gdzie przez 20 lat pełniła funkcję sekretarza nadleśnictwa, aż do przejścia na emeryturę.
Od zawsze pasjonowała się literaturą, szczególnie poezją. Jej twórczość doczekała się publikacji – pierwszy tomik, zawierający 105 wierszy, zatytułowany „Sześćdziesiąt snów życia”, został wydany jako niespodzianka urodzinowa przez jej dzieci. W 2023 roku ukazał się jej drugi, kameralny zbiór „Z mojej szuflady”, obejmujący 35 wierszy. Ostatnio wydana indywidualna publikacja to książeczka dla dzieci zatytułowana „Wierszyki, zgadywanki, kołysanki”.
Teresa Kubik jest laureatką wielu konkursów literackich – regionalnych, powiatowych, ogólnopolskich oraz międzynarodowych. Jej wiersze wielokrotnie nagradzano i publikowano w licznych wydawnictwach pokonkursowych, m.in. w antologii „Cisza” wydanej przez Centrum Spotkania Kultur w Lublinie oraz w zeszytach poetyckich publikowanych przez Krasnostawski Dom Kultury.
Utwory poetki ukazywały się również w zbiorowych tomikach wydawanych przez Stowarzyszenie Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie, m.in. w seriach „Zeszyt poetycki” (w latach 2016, 2017, 2018, 2019, 2022 i 2023, 2024, 2025) oraz „Piękno i radość tworzenia. Podróż przez 15-lecie STKN”, a także w prasie lokalnej i katolickiej.
Swoją poezję prezentowała podczas licznych wydarzeń kulturalnych, m.in. na „Przeglądzie ludowej poezji miłosnej” organizowanym przez Gminne Centrum Kultury, Sportu i Turystyki w Kodniu, a także na wielu spotkaniach autorskich i przeglądach twórczości.

Informacja na podstawie publikacji: Zeszyt poetycki – 25 lat między wierszami, Stowarzyszenie Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie, Włodawa, 2024.
Fot. ze zbiorów Teresy Kubik

Grupa poetycka „Nadbużańska Fraza”

Grupa poetycka „Nadbużańska Fraza” skupia ludzi pióra zrzeszonych w Stowarzyszeniu Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie.
Historia grupy sięga schyłku XX wieku. Choć obecna nazwa pojawiła się znacznie później, przyjmuje się, że początki działalności „Nadbużańskiej Frazy” sięgają roku 1999. Z biegiem czasu do grupy poetyckiej zaczęli dołączać także inni artyści pragnący integrować się i wymieniać doświadczenia twórcze — malarze, rzeźbiarze, kowale, tkaczki. To właśnie oni dopełnili artystyczny kształt środowiska, które stało się częścią zarejestrowanego 25 października 2005 roku Stowarzyszenia Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie (STKN).
Pierwszym miejscem spotkań grupy był Włodawski Dom Kultury (WDK). Następnie poeci spotykali się kolejno w siedzibie STKN, w lokalu udostępnionym przez panią Marzenę Piotrowską-Dederę oraz, dzięki uprzejmości pani Krystyny Kończal, w Centrum Wolontariatu. W 2013 roku, za zgodą ówczesnego dyrektora Miejskiej Biblioteki Publicznej we Włodawie, pana Jacka Żurawskiego, „Nadbużańska Fraza” rozpoczęła regularne spotkania w bibliotece.
Podczas spotkań poeci prezentują swoje najnowsze utwory, omawiają nowości wydawnicze, zwłaszcza z zakresu poezji, oraz analizują wiersze nagradzane w konkursach literackich. Dyskusje i wzajemna wymiana opinii sprzyjają doskonaleniu warsztatu pisarskiego. Część członków uczestniczy również w profesjonalnych warsztatach poetyckich, a następnie dzieli się zdobytą wiedzą z pozostałymi uczestnikami grupy.
Na przestrzeni lat działalnością grupy kierowały i koordynowały ją osoby szczególnie zaangażowane w rozwój środowiska poetyckiego: Teresa Ciodyk (nieżyjąca już), Czesława Michańska oraz Teresa Kubik. Dzięki ich pracy i pasji „Nadbużańska Fraza” nieprzerwanie łączy twórców i inspiruje kolejne pokolenia poetów.
Wśród nieżyjących już poetów chlubą „Frazy” byli m.in. Stefan Sidoruk (1919–2012) znany w całej Polsce, niezwykle utalentowany poeta ludowy związany ze środowiskiem wiejskim oraz Jan Niemierko-Masiukiewicz (1946–2013), który inspiracje do twórczości czerpał z codziennych obserwacji świata i ludzi.
Do wspólnego dorobku wydawniczego grupy należą tomiki „Poezje nadbużańskie”, opublikowane dzięki wsparciu WDK w latach 2006–2008. W latach 2015–2025 poeci wydali dziewięć tomików zbiorowych pod wspólnym tytułem „Zeszyt poetycki”, przy udziale środków finansowych STKN i Gminy Miejskiej Włodawa. W latach 2020–2021 publikacja „Zeszytu” została zawieszona z powodu pandemii.
Poeci zrzeszeni w „Nadbużańskiej Frazie” wydają również własne, indywidualne tomiki poezji. Większość z nich ma już na koncie co najmniej jedną publikację, a niektórzy — nawet kilka książek autorskich.
Członkowie grupy prowadzą ożywioną działalność artystyczną. Dzięki przychylności dyrekcji włodawskiej biblioteki organizują wieczory poetyckie i promocje tomików (zarówno indywidualnych, jak i zbiorowych). Ponadto aktywnie uczestniczą w wydarzeniach kulturalnych oraz z powodzeniem biorą udział w konkursach literackich.

Andrzej Stanisław Sobolewski – ur. w 1954 roku w Sawinie. Żonaty, szczęśliwy ojciec i dziadek.
Absolwent Technikum Mechanicznego w Piaskach koło Lublina. Pracował m.in. w chełmskiej mleczarni i cementowni, w kopalni w Katowicach, w Gminnej Spółdzielni w Sawinie oraz w Urzędzie Gminy w Sawinie. Przez dwa lata służył w wojsku. Obecnie jest emerytem.
Jego zainteresowania obejmują poezję, poezję śpiewaną, muzykę, fotografię, historię oraz filmy batalistyczne. Aktywnie uczestniczy w wydarzeniach i przeglądach kulturalnych – zarówno lokalnych, jak i ponadregionalnych.
Gra amatorsko na gitarze, lirze korbowej, mandolinie oraz instrumentach klawiszowych. Komponuje muzykę do własnych tekstów poetyckich, a także do wierszy innych autorów. Mieszka i tworzy w Sawinie. Jest poetą, pieśniarzem i kompozytorem. Pisze wiersze, do których często sam tworzy oprawę muzyczną, śpiewając je przy akompaniamencie gitary. W zależności od okazji sięga również po lirę korbową — w tradycyjnej chłopskiej sukmanie występował m.in. podczas I Festiwalu Kultury Wsi Polskiej „Dożynkowo Cyców 2021”, gdzie zdobył I miejsce w kategorii solistów.
Od 2023 roku należy do grupy poetyckiej „Poema” z Sawina oraz do grupy poetyckiej „Nadbużańska Fraza”, działającej w ramach Stowarzyszenia Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie.

Zespół Śpiewaczy „Kresowianki”

Zespół Śpiewaczy „Kresowianki” działa w ramach Stowarzyszenia Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie. Został założony w 2004 roku przez Barbarę Litwiniuk, która kieruje nim do dziś. W skład zespołu wchodzi czternaście kobiet i dwóch mężczyzn.
„Kresowianki” występują w tradycyjnych strojach charakterystycznych dla regionu nadbużańskiego – Polesia Zachodniego. Część z nich to stroje oryginalne, część została starannie zrekonstruowana. Zespół posiada siedem kompletów kostiumów. Elementy zdobnicze, tzw. perebory, wykonała znana tkaczka Stanisława Kowalewska. Stroje zostały pozyskane dzięki wsparciu Gminy Miejskiej Włodawa.
Zespół występuje a cappella oraz z akompaniamentem akordeonu i drobnych instrumentów perkusyjnych. W jego repertuarze znajdują się pieśni ludowe w gwarze nadbużańskiej, języku polskim i ukraińskim, a także utwory biesiadne, patriotyczne, religijne i żołnierskie.
„Kresowianki” biorą udział w licznych festiwalach, przeglądach, dożynkach, festynach, jarmarkach i spotkaniach okolicznościowych zarówno w Polsce, jak i na Ukrainie, zdobywając liczne nagrody i wyróżnienia. Prowadzą także warsztaty dla dzieci i młodzieży w placówkach oświatowych, podczas których prezentują stroje, pieśni, legendy i obyczaje regionu – zrealizowały już ponad 100 takich zajęć.
W ciągu swojej działalności zespół występował, m.in. w Sewastopolu, na Krymie, w Kijowie, Tarnopolu, Łucku, Szacku i Tomaszówce, a w Polsce m.in. podczas przeglądów powiatowych we Włodawie, międzypowiatowych w Rejowcu, ogólnopolskich w Przedborzu, Toruniu, Mrągowie oraz wojewódzkich w Lublinie.
Zespół „Kresowianki” ma na swoim koncie liczne nagrody i wyróżnienia zdobyte w Polsce i za granicą. Brał udział w przeglądach pieśni ludowych, kapel i śpiewaków, festiwalach kolęd i szczodrywek, konkursach obrzędowych i patriotycznych, a także w dożynkach, festynach i festiwalach kulinarnych. Występował m.in. podczas Ogólnopolskiego Przeglądu Piosenki i Przyśpiewki Ludowej w Przedborzu, Kolędowania Obrzędowego w Lublinie, Festiwalu Kresowe Smaki i Talenty w Chełmie, Przeglądu Pieśni Żołnierskiej we Włodawie czy Festiwalu Pieśni Ludowej na Ukrainie.
Zespół prezentował także widowiska obrzędowe, zdobywając uznanie za autentyczność i artystyczny wyraz swoich występów. Oprócz licznych sukcesów scenicznych „Kresowianki” rozwijają współpracę z zespołami z Białorusi i Ukrainy, m.in. z grupami „Głosy Polesia”, „Mołodyczki” i „Nastasowskie Muzyki”, promując wspólne dziedzictwo kulturowe regionu nadbużańskiego.
Zespół jest wielokrotnie doceniany nie tylko za walory artystyczne, ale także za pielęgnowanie tradycji ludowych i integrację społeczności pogranicza polsko-ukraińsko-białoruskiego.
Za wieloletnią działalność artystyczną i pielęgnowanie tradycji ludowych „Kresowianki” zostały odznaczone honorową odznaką „Zasłużony dla Kultury Polskiej” przyznaną przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
Zespół ma na swoim koncie także kilka płyt z nagraniami pieśni ludowych z regionu nadbużańskiego.

Informacja na podstawie publikacji: Piękno i radość tworzenia. Podróż przez 15 lecie STKN. Album twórców zrzeszonych w STKN, Stowarzyszenie Twórców Kultury Nadbużańskiej im. Janusza Kalinowskiego we Włodawie, Włodawa, 2020.
Fot. ze zbiorów Miejskiej Biblioteki Publicznej we Włodawie.

Aktualności

Zapraszamy na Biblioteczne Spotkania Regionalne